Fakturowanie przez wspólników spółki, w większości przypadków, nie jest możliwe poza klasyczną, przyjętą formą. Zwykle fakturę wystawia wspólnik spółki z o.o., który jednocześnie pełni funkcję członka zarządu i wykonuje czynności specjalistyczne związane z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą. Fiskus oraz ZUS od kilku lat szczególnie dokładnie analizują przychody wspólników spółek, które nie są dywidendami. Warto zatem przyjrzeć się, jak powinno wyglądać wynagrodzenie za usługi świadczone na rzecz spółki przez jej wspólników, którzy nie prowadzą działalności gospodarczej.
Jak wspólnicy mogą fakturować spółkę za usługi
Na samym wstępnie przytoczona została sytuacja, w której wspólnik będący członkiem zarządu oraz prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą wystawi spółce fakturę za usługę niezwiązaną z zarządzaniem przedsiębiorstwem i jest to jedyna możliwość, w której wspólnik może fakturować swoją spółkę. Dlaczego fakturowanie spółki przez wspólników jest niedozwolone? Stanowi to obejście prawa podatkowego. Przyjrzyjmy się temu zjawisku na przykładzie i liczbach.
w.przybyla@przybylaw.pl
+48 503 840 011
Przykład
Spółka X sp. z o.o. prowadzi działalność gospodarczą z zakresu informatyki. Jej wspólnicy również są informatykami i prowadzą jednoosobowe działalności gospodarcze związane z świadczeniem usług informatycznych rozliczając się przy tym ryczałtem w stawce 8,5%. Wspólnicy wykonują na rzecz spółki usługi w ramach kontraktu B2B wystawiając jej co miesiąc faktury. Wypłaty na rzecz wspólników spółka zalicza do kosztów uzyskania przychodu, co obniża dochód Spółki, a wspólnik zamiast opłacić 19% podatku od dywidendy zapłacił 8,5%.
Stanowisko organów podatkowych i sądownictwa
Jak już wspomniano, opisana wyżej sytuacja, może stanowić ominięcie dywidendy. Stanowisko to reprezentują nie tylko organy podatkowe, ale również i sądy. Wyrokiem z dnia 7 listopada 2023 r. (sygn. akt. I SA/Wr 217/23) Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) we Wrocławiu, oddalił skargę, na odmowę wydania interpretacji indywidualnej przepisów podatkowych. W przedmiotowej sprawie, Wnioskodawca interpretacji wskazał iż jest jednym z dwóch udziałowców oraz jednym z dwóch członków zarządu spółki z o.o. Jednocześnie prowadzi on jednoosobową działalność gospodarczą, opodatkowaną zryczałtowany podatkiem dochodowym.
Wnioskodawca zamierzał świadczyć na rzecz spółki usługi polegające na:
- przygotowywaniu ofert handlowych oraz prowadzeniu prezentacji i rozmów biznesowych;
- przygotowywaniu i negocjowaniu umów handlowych oraz nadzorze nad ich realizacją;
- gromadzeniu i analizie informacji na temat branży, trendów rynkowych, klientów konkurencji i partnerów zleceniodawcy;
- proponowaniu, projektowaniu i tworzeniu strategii sprzedażowej oraz materiałów promocyjno-reklamowych;
- poszukiwaniu nowych dostawców lub odbiorców;
- negocjacji cen, terminów dostawy i płatności;
- podejmowaniu wszelkich działań marketingowych mających na celu utrzymanie dotychczasowych dostawców odbiorców.
Przedmiot Przeważającej działalności Spółki na której rzecz Wnioskodawca miał świadczyć usługi stanowiła produkcja wyrobów tatarniczych.
Wnioskodawca zapytał, czy jego usługi mogą zostać opodatkowane stawką ryczałtu w wysokości 8,5%. Dyrektor KIS, odmówił wydania interpretacji indywidualnej na podstawie art 14b § 5b op. powołując się na przepis art 119 a § 1 op. (klauzulę obejścia prawa).
WSA przychylił się do stanowiska organu, który wskazał że w “[…]okolicznościach wskazanych we wniosku wnioskodawca ma być przedsiębiorcą i jednocześnie wspólnikiem spółki, na rzecz której ma świadczyć usługi. W tych okolicznościach organ ocenił, że wynagrodzenie wypłacane z tytułu świadczenia przez osobę będącą członkiem zarządu spółki i wspólnikiem spółki usług dla tej spółki, w ramach jej indywidualnej działalności gospodarczej, może mieć być potraktowane jako forma dywidendy. Organ wyjaśnił, że transfer środków odbywałby się w postaci wynagrodzenia opodatkowanego na korzystniejszych warunkach niż faktyczna wypłata zysków. Jak wskazał DKIS wypłata zysków wspólnikom spółki w formie dywidendy jest opodatkowana 19% zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Dalej wywiódł, że wnioskodawca zamierza opodatkować przychód ryczałtem ewidencjonowanym, którego stawka jest stosunkowo niższa. DKIS wyjaśnił, że w jego ocenie świadczy to o zamierzeniu uzyskania przez skarżącego korzyści podatkowej, bo nie dopatrzył się racjonalnych ekonomicznie przesłanek opisanego we wniosku działania. DKIS wskazał, że nie znalazł przesłanek dla których wydzielenie wskazanych we wniosku zadań poza obszar działalności spółki wywarło korzystniejszy skutek gospodarczy lub ekonomiczny,”
Opodatkowanie wynagrodzenia wspólników
Kodeks spółek handlowych zezwala na to, aby umowa spółki z o.o. zobowiązywała wspólników do świadczenia na jej rzecz powtarzających się świadczeń niepieniężnych (art. 176 KSH). Co prawda w przypadku tych świadczeń nie unikniemy płacenia podatku (powtarzające się świadczenia niepieniężne należy opodatkować skalą podatkową), natomiast uwolnimy się od ZUS. Powtarzające się świadczenia niepieniężne muszą być zawarte w umowie spółki, a należeć do nich mogą czynności, które nie są tożsame z czynnościami należącymi do członków zarządu, oraz również nie powinny być bezpośrednio związane z działalnością spółki. Ważne jest również, aby świadczenia te jak sama nazwa wskazuje były niepieniężne oraz powtarzające się – czyli nie ciągłe ale również i nie sporadyczne.
Przykład
Spółka Y sp. z o.o. prowadzi działalność medyczną. Jej wspólnicy są lekarzami i codziennie przyjmują w pacjentów. W zamian za to otrzymują wynagrodzenie na podstawie art. 176 KSH.
Opisana sytuacja przedstawia czynności ciągłe – wykonywane codziennie oraz związane stricte z działalnością spółki, w związku z czym nie można tutaj mówić o art. 176 KSH
Przykład
Spółka X sp. z o.o. prowadzi działalność medyczną. Jej wspólnicy są lekarzami i przyjmują w pacjentów, lecz nie otrzymują z tego tytułu dodatkowego wynagrodzenia. Wspólnicy natomiast posiadają pewne umiejętności z zakresu informatyki i wykonują kilka razy w miesiącu czynności związane z konserwacją sieci wewnętrznej, oraz witryny www.
Opisane wyżej czynności wykonywane są cyklicznie, lecz nie ciągle oraz niesporadycznie oraz nie są związane stricte z działalnością spółki, dzięki czemu wspólnicy mogą otrzymywać wynagrodzenie z tytułu 176 KSH.
Podobna konstrukcja dotyczy również spółki akcyjnej oraz spółek osobowych – dla których kryteria są znacznie mniejsze, ponieważ ich wspólnicy mogą otrzymywać wynagrodzenie za prowadzenie spraw spółki.
Podsumowanie
Jak widać prawo podatkowe nie jest sprzyjające „kombinowaniu” niemniej jednak nadal istnieją legalne sposoby na obniżenie obciążeń publicznoprawnych z zakresu ZUS. Tym sposobem są właśnie poważające się świadczenia niepieniężne. Co prawda próg opłacalności konstrukcji 176 KSH (i odpowiednie dla spółek osobowych) kończy się wraz z wejściem w drugi próg podatkowy skali podatkowej, to nadal pozwala na zoptymalizowanie kosztów w spółce , oraz obniżenia efektywnego opodatkowania, ponieważ 120 000 złotych może być objęte znacznie mniejszym podatkiem dla każdego ze wspólników.
