Czy warto być VATowcem – komu się to opłaca

Znaczna większość usług czy dostaw towarów (sprzedaży), jest objęta podatkiem od towarów i usług (VAT), niemniej jednak po raz kolejny znaczna większość z nich podlega zwolnieniu, jeżeli wartość sprzedaży netto (bez VAT) nie przekroczy w poprzednim ani bieżącym roku podatkowym 200 000 zł (art. 113 ust 1 ustawy o VAT). Oznacza to, że wielu przedsiębiorców, będzie mogło dokonać wyboru pomiędzy byciem czynnym podatkiem, a nie. Przyjrzyjmy się zatem temu jaki są korzyści i wady bycia VAT-owcem, oraz temu kto będzie podlegał obowiązkowi VAT, już od pierwszej zarobionej złotówki.

Kto powinien być VAT-owcem

Wspomnianego wyżej zwolnienia z art. 113 ust 1 ustawy o VAT, zgodnie z ust 13 nie stosuje się wobec podatników, którzy dokonują dostaw:

Chcesz, żebym zajął się Twoją sprawą?

  • towarów wymienionych w załączniku 12 do ustawy, czyli wyroby i złom z metali szlachetnych, lub z udziałem tych metali.
  • Towarów podlegających pod akcyzę z wyjątkiem, energii elektrycznej, wyrobów tytoniowych oraz używanych samochodów osobowych
  • Budynków, budowli i ich części, chyba że dostawa dokonywania jest w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz kiedy pierwszym zasiedleniem a dostawą upłynął okres krótszy niż 2 lata
  • Terenów budowlanych
  • Nowych środków transportu 
  • Preparatów kosmetycznych i toaletowych, komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych, urządzeń elektrycznych, maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowanych – jeżeli dostawa ta następuję w ramach sklepu internetowego. 
  • Hurtowych i detalicznych części akcesoriów do pojazdów samochodowych i motocykli

Zwolnienie to nie dotyczy również podatników świadczących usługi:

  • Prawnicze
  • W zakresie doradztwa z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego
  • Jubilerskie
  • Ściągania długów, w tym factoringu

Zadanie pytania czy warto zarejestrować się jako VAT-owiec, wydaje się być zatem bezcelowe wobec ww. podatników, ponieważ już pierwsza usługa, czy też dostawa towaru, będzie powodowała konieczność zgłoszenia się jako czynny podatnik VAT.

Sprawdź nasze usługi: Optymalizacja Podatkowa Warszawa

Korzyści i wady bycia VAT-owcem 

Bycie czynnym podatnikiem VAT, powoduje nałożenie na przedsiębiorcę pewnych obowiązków, takich jak zapłata podatku VAT, czy też składanie deklaracji JPK_VAT, czyli tzw. jpk. Należy zatem zauważyć, że w przypadku VAT-owców, obsługa księgowa może być nieco droższa. 

Podstawową korzyścią VAT (jak i jedną z jego najważniejszych cech), jest jego neutralność dla przedsiębiorcy. Co to oznacza? W przypadku dostawy towaru albo świadczenia usług pomiędzy VAT-owcami, bierzemy pod uwagę jedynie cenę netto, ponieważ, na koniec dnia, jedynie ta kwota będzie przez nas zapłacona. Dlaczego jest to korzystne? Przyjrzyjmy się temu na przykładzie transakcji dotyczącej dostawy (sprzedaży nieruchomości).

Spółka ABC sp. z o.o. będąca czynnym podatnikiem VAT, zamierza nabyć działkę o powierzchni 4 ha której cena wynosi 10 000 000 złotych. W przypadku, w którym nabędzie tę działkę od sprzedawcy, który nie działa jako czynny podatnik VAT, będzie ona musiała zapłacić podatek PCC od wartości transakcji w wysokości 2% tj. 200 000 zł. Oznacza to, że cena zakupu działki wyniesie spółkę łącznie 10 200 000 zł. 

W przypadku, w którym spółka nabędzie tę działkę od sprzedawcy, który jest czynnym podatnikiem VAT, transakcja ta zostanie objęta VAT, a więc cenę 10 000 000 zł należy zwiększyć o należny podatek VAT w wysokości 23%. Cena nieruchomości brutto wyniesie zatem 12 300 000 zł, jednakże sprzedawca przekaże ten VA do US T, a Spółka otrzyma zwrot, w związku z czym spółka zapłaci ostatecznie łącznie 10 000 000 zł, a sprzedawca otrzyma nadal 10 000 000 zł. 

Co musi się zatem wydarzyć, aby sprzedaż nieruchomości przez osobę fizyczną nie prowadzącej działalności gospodarczej, została uznana za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT? Zdaniem Dyrektora Krajowej Izby Krajowej (dalej DKIS), wyrażonego m. in. W interpretacji z dnia 30 września 2024 r. sygn. akt 0114-KDIP4-3.4012.500.2024.1.RK, przesłankami ku uznania działania podatnika jako podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust 1 i 2 ustawy o VAT, przy sprzedaży nieruchomości jest działanie w celu uzyskania pozwolenia na budowę, warunków zabudowy. W przedmiotowej sprawie określone zostało również to, że w przypadku, w którym sprzedawca udziela nabywcy pełnomocnictwa do wykonania tych czynności. Ugruntowany jest również pogląd, że reklamowanie, ulepszanie oraz dzielenie nieruchomości również może stanowić przesłankę do uznawania podatnika za podatnika VAT w rozumieniu ustawy.

Dla VAT-owca korzystniejsze pod względem finansowym będzie zakupienie, większości środków, koniecznych do prowadzenia działalności gospodarczej, ponieważ będzie on mógł pomniejszyć cenę zakupu o VAT, np. w przypadku zakupów środków trwałych. Zatem czy warto być VAT-owcem? W przypadku świadczenia usług lub dostawy towarów której dokonujemy w głównej mierze z innymi przedsiębiorcami, pozwoli nam to na realne obniżenie kosztów prowadzenia naszej działalności.

Kto powinien unikać bycia VAT-owcem

Jak już wspomnieliśmy, w przypadku usług i sprzedaży na rzecz innych Vat-owców, bycie podatnikiem przynosi nam praktycznie same korzyści, inaczej wygląda natomiast sytuacja, w której świadczymy usługi głównie na rzecz konsumentów, którzy tego VAT nie odliczą. W przypadku świadczenia usług na rzecz konsumentów, bycie Vat-owcem spowoduje zwiększenie się kosztu towaru lub usługi, dla naszego klienta, nie zwiększając przy tym naszego zysku, ponieważ zapłacony przez konsumenta VAT, i tak będziemy musieli zapłacić do urzędu skarbowego. Sytuacja ta ma szczególne znaczenie w przypadku utraty zwolnienia o której mowa w art. 113 VAT, ponieważ w zależności od usługi, w pewnym momencie będziemy musieli zwiększyć cenę naszego produktu lub usługi o nawet 23%, co niekoniecznie może się spodobać naszym klientom, którzy mogą wybrać tańszą konkurencję.

Czy warto być VAT-owcem – podsumowanie 

Podatek VAT, jest bardzo wdzięcznym podatkiem, jeżeli umiemy się nim sprawnie posługiwać, oraz w przypadkach, w których głównym odbiorcą naszych usług, lub też dostaw towarów są inni podatnicy VAT. VAT wiąże się co prawda z nieco bardziej skomplikowaną księgowością, charakteryzuje się natomiast neutralnością dla przedsiębiorców (będących czynnymi podatnikami), co daje największe korzyści, ponieważ pozwala nam na patrzenie jedynie na kwotę netto. Warto również skonsultować się z ekspertem oferującym doradztwo podatkowe, aby ocenić, czy rejestracja jako VAT-owiec jest dla nas opłacalna.